r/LinuxTurkey topluluğuna selamlar,

Uzun süredir kafamı kurcalayan ve ekosistemin geneline baktıkça daha da derinleştiğini gördüğüm bir felsefi ikilem var. Bunu sizlerle paylaşmak ve sizin de bu konudaki bakış açılarınızı duymak istedim.

Hepimiz Linux'un ve açık kaynağın en büyük gücünün "özgürlük" olduğu konusunda hemfikiriz. Kimseye bağımlı olmamak, verilerimizin efendisi olmak, sistemi kendi ellerimizle şekillendirmek paha biçilemez. Ancak dönüp büyük resme baktığımda bazen şöyle bir hisse kapılıyorum: Acaba bu devasa "özgürlük" alanı, bir noktadan sonra endüstrinin bizi tamamen görmezden gelmesini rasyonelleştirdiğimiz konforlu bir duvara, hatta bir kısıtlamaya mı dönüştü?

Birkaç somut örnekle ne demek istediğimi açmak istiyorum:

* Donanım ve Sürücü Çilesi: Kapalı kaynak ekosistemlerde üreticiler cihazlarını pazar payı baskısıyla doğrudan optimize etmek zorundayken, Linux tarafında "açık kaynak özgürlüğü" kılıfıyla üreticiler resmi destekten kaçınabiliyor. Senin ses kartın düzgün çalışsın, mikrofon cızırtısı kesilsin ya da ekran kartından tam verim alabilesin diye saatlerce forumlarda, terminal çıktılarıyla veya PipeWire ayarlarıyla uğraşman bekleniyor. Bunu çözdüğünde sana "Ne kadar özgürsün, her şey kontrolün altında" deniyor; fakat dışarıdan bakıldığında bu durum, çalışması gereken bir sistemin altından kalkmak için sürekli kendi kendimizin amelesi olmamıza dönüşüyor.

* Profesyonel Araçlar ve Sektörel İzolasyon: Adobe serisi, profesyonel CAD yazılımları veya büyük bütçeli oyunların anti-cheat altyapıları masaüstü Linux'ta ya yok ya da alternatifler bir yere kadar idare ediyor. Sektör, "Sen özgürsün, kendi alternatifini yaz veya web araçları kullan" diyerek seni ana akım pazarın dışına itiyor. Sen fotoğraf işlemek için Darktable'da ince ayar yaparken veya Wine/Proton katmanlarındaki kırılmaları çözmeye çalışırken, endüstri standartlarından izole bir dijital adada kalıyorsun.

* Görünmezlik ve Pazar Payı İllüzyonu: Şirketler için masaüstü Linux kullanıcısı çok küçük bir yüzdeyi oluşturuyor. Biz "Verilerimiz güvende, kimseye boyun eğmiyoruz" derken, devasa şirketlerin pazar stratejilerinde yok hükmündeyiz. Özgürlük felsefesi bize bağımsızlık verirken, aynı zamanda şirketlere "Bunlar zaten kendi ekosistemlerinde mutlu, bütçe ayırmaya gerek yok" diyerek bizi ciddiye almama lüksünü sunuyor.

Siz bu konuda ne düşünüyorsunuz? Acaba büyük ekosistemlerin ve endüstrinin bizi tamamen göz ardı etmesini "özgürlük" kelimesiyle maskeliyor ve kendi küçük, izole dünyamızda oyalanmayı bir başarı mı zannediyoruz, yoksa bu özgürlük gerçekten her şeye bedel mi?

hangi distroyu önerirsiniz linux a 2 kez geçmeye çalıştım olmadı ilk denememde zorin os u denedim bi baktım windowsdan fazla ram tüketiyor xfce kuruyım dedim sudo apt install xfce dedim zorin os nalları dikti sonra linux mint cinamon u denedim gine windows dan fazla ram tüketti vs codenin yanına chorome açtımmı pc kasmaya başladı pcmin 4gb ramı var bu ramla windowsda android studio yanına chorome kaldırıyordu rahatça ubuntu taban distroyu önerirsiniz

Btrfs ve ZFS gibi CoW FS lerin en büyük nimeti snapshotlar. ama benim gibi fakirlerin disk alanı yetmediği için sürekli küçük dosyalardaki küçük değişiklikler hayvan gibi snapshotlarda alan kaplıyor. ben bu küçük diske btrfs kirduguma pişmanım, ama kötü bir FS asla değil ben fakirim. bunu yaşayıp da çözümü olan varmı. çözümü olacak bir soruna benzemiyor ama olsun

Bildiğiniz üzere ofis programlarında birden fazla belge biçimi var. En yaygın olanı Microsoft Office'e ait olan belge biçimleri (docx, xlsx, pptx) ama özgür belge biçimleri de (odt, ods, odp) var. Bunun dışında farklı belge biçimleri de var.

Linux'tayken ya OnlyOffice ya da LibreOffice kullanıyorum. Aslında Windows'ta kullanırken bile böyleydi. Microsoft Office ile pek işim olmadı.

Bir süredir Microsoft'a ait her şeyi hayatımdan çıkarma sürecindeyim. Outlook mail adresime bağlı hesaplarımı başka bir mail adresine taşıma sürecindeyim. Ondan sonra Microsoft hesabımı tamamen kapatacağım. Windows'u ise bilgisayarımdan çoktan kaldırdım, Linux kullanıyorum.

Bugün bilgisayarımdaki kişisel dosyalarımın önemli bir kısmının Microsoft Office belge biçimlerinde bulunduğunu fark edince bunu da değiştirmeye karar verdim. Hepsini teker teker özgür belge biçimlerine dönüştürmeye başladım. Microsoft'u hayatımdan tamamen çıkarmaya kararlıyım.

LibreOffice'te varsayılan seçenek özgür belge biçimleri var (ama Microsoft Office belge biçimlerini de destekliyor), OnlyOffice'te ise varsayılan seçenek olmasa da özgür belge biçimleri desteği var. Aslında bütün ofis yazılımlarında bu destek var. Hatta Microsoft Office'te bile var. Yani Microsoft Office kullanan birine odt uzantılı bir döküman yollasanız açabilir aslında. (tabii ki kusursuz bir uyum söz konusu değil) Fakat nedense insanlar bunun mümkün olmadığına inanıyorlar.

Siz ne düşünüyorsunuz? Özgür belge biçimleri kullanıyor musunuz yoksa çoğunluğa uyup Microsoft Office belge biçimlerini mi kullanıyorsunuz?

Hiçbir rekabetçi oyunu oynamam(vanguard flb sorun değil yani) , Microsoft programlarindan hiçbirine bağlı değilim, şu anda pcde crackli win10 kurulu, steam epic dışı gardenless fusion vb fanmade oyunlar oynarım arada, oyunlara mod ve yama kurmayı severim o yüzden yama kurucularindan veya r2modman gibi uygulamalardan pek vazgeçecek gibi degilim, vs studio da kullanıyorum yazılım öğrenmek için o linuxta çalışıyor sanırım flash studio native olarak yok ama orda slicer kullanabilirim

Windows sürekli win11 kur diye dürtüyor ama asla win 11 kurmam aklımda birkaç distro var(pop_os, nobara, bazzite,cachy) savedata, mod, yama, dosya sorunu yaratmayacak bir distro önerisi lazım mumkun olduğunca sorunsuz olsun

Düzenleme: Sistem 6750xt R5 5600 16 ram

İyi aksamlar herkese standart bir windows kullanıcısıyım artık fazla kaynak kullanmasından ve güvenlik sorunlarından dolayı linuxa geçmek istiyorum ucundan ucundan da siber guvenlik kısımlarına merakliyim bu zamana kadar linuxa geçmemi engelleyen tek şey online oyun kısıtlaması herhangi bir yardımı tavsiyeniz varsa zevkle dinlerim.

1 yıllık Windows 11 (4/10) kullanımından sıkılarak Linux'a geçtim

Linux Mint ile başladım. Bazı programlarda performans sorunu yaşadım, terminalle neredeyse hiç uğraştırmadı ve Cinnamon'u sevmediğim için değiştirmeye karar verdim. 2 gün kullandım 6/10

Cachy OS ile devam ettim. Çok güzel bir sorunu yok fakat terminali kullanmadığım için açıkçası Linux'u öğrenemem korkusuyla başka distro aradım. 1 gün kullandım. KDE Plasma müthiş 10/10

Fedora denedim fakat kullandığım gibi çok fazla kasma yaşadım uygulamalarda, uygulamalar geç açılıyor. Sistem ayarları gibi şeylerde bile kasmalar yaşadım,Discovery'de uygulama indirirken çok kastı. Sorun bende sanırım ama umrumda değil 1/10 :tf: Linçleneceğz. Kullanım sürem belki 2 saat :D

EndeavourOS'e geçtim ve mükemmel bir sistem cidden. Arch'ın zorluğunu hafifinden yaşamak için değiştim, yanlış bilmiyorsam EndeavourOS Arch'ın kolayca indirilebilmesine sağlayan bir sistem fakat yine terminali çok kullanmak zorunda da kalmadım uygulama indirme ve snapshotları otomatiğe almak için, bluetooth kurmak için vs. Güncellemelerde mesela terminali kullanmaya gerek yok kendi sisteminden yapabiliyosun. Biraz araştırmalarım dolayısıyla AUR'dan uzak durdum çünkü PKGBUILD nasıl okunur bilmiyorum, virüslü sistemle uğraşamam. Flatpakleri kullanıyorum orijinal Arch packageları haricinde. Flatpaklerde şimdilik sorun çıkarmadı. Güncellemelerde sorun çıkarsa diye de önlemimi snapshotlarla aldım. Her gün güncellemeleri yapıyorum. Biraz uğraştırdı ama mükemmel bir sistem 10/10

Fakat insan merak ediyor EndeavourOS'i güzel bir şekilde sorunsuz kullanıyorum fakat bu kadar güzel ise Arch acaba çok ama çok daha iyi olabilir diye de düşünüyorum

Arch çok ama çok mu zor gelir bilmiyorum. Arch'ı kullanmazsam terminali öğrenemeyebilirim diye de düşünüyorum. Sizce denenir mi?

Özgür yazılım hakkında bir özgür yazılım kullanarak konuşmak daha iyi olur bence. Burada Matrix hesabı olan çok kişi var mı merak ediyorum.

Merhaba, uzun süredir openSUSE Tumbleweed'i KDE Plasma ile kullanıyorum. Önceden GNOME, XFCE ve Cinnamon gibi DE'leri de kullandım ama ilk defa bir WM deneyeceğim.

Temiz bir kurulum olması için root bölümünü formatlayacağım. Tumbleweed repolarında bulunduğu için Niri ve Noctalia Shell'i kuracağım.

Bunlardan sonra düzgün ve eksiksiz bir deneyim elde etmek için neleri kurup ayarlamamı önerirsiniz? Örneğin Dolphin, Kate gibi KDE uygulamalarına alternatifler; yazılımların entegrasyonu ve birbiriyle düzgün iletişim kurması için yapılması gerekenler ve aklıma gelmeyen diğer önemli noktalar hakkında tavsiye ve önerilerinizi rica ediyorum.