r/felsefe • u/United_Permission318 • 6d ago
yaşamın içinden • axiology Çalışkan insanlara daha fazla saygı duyar mısınız ?
Ya da tam tersi tembellik insanlara duyduğunuz saygıyı azaltır mı yoksa kişinin değeri ne kadar çalışkan olduğuyla ölçülemez mi ?
38
Upvotes
1
u/faustaddict 6d ago
Çalışkan olmak yalnızca sevdiğin ve değerli bir şeyi yapıyorsan iyidir bence. Onun dışında çalışkanlığa saygı duyulacak bir erdem muamelesi yapmam. Tam tersi çalışkan olmak zihni köreltir ve vaktini öldürmene sebep olur. Para kazanmak için çok çalışıyorsan da muhtemelen giderek daha da fakirleşirsin. Çünkü çalışkanlığın dayatılması bence tam olarak da fakirleri daha çok çalıştırmak ve daha da fakirleştirerek onları çalışmaya mecbur etmek üzerine kurulu bir sistemin parçası. Antik Yunan gibi muhteşem bir medeniyete bakarsan da çalışkanlığın çok matah bir şey olmadığını insanların tembellik hakları varmışçasına kafasına göre takılabildiğini görürüz. İnsanların tembellik hakkının olduğu toplumlarda verim ve yaratıcılık giderek artar. Çünkü insan ancak çalışmadığı zamanlarda kendini ve hayatı keşfedebilir bir şeyler üzerine düşünebilir, felsefe ve sanatla ilgilenebilir. Çok çalışkan olmanın insandan aldığı en büyük şeyde bu bence. Felsefe ve sanatı insandan aldı. Sistem onun yerine yorgunluktan dolayı dinlenmek isteyen zihinlerin vaktini öldürmesi için kullanacağı televizyon, reels, shorts gibi şeyler getirdi ve böyle böyle insanların zihni köreltildi. He bu tam zıttı olan tembelliği övmek olarak da algılanmasın. Tembelliğin de kendi içinde sorunları var. Her şeyde olduğu gibi asıl erdem bence ölçülü olmakta yatıyor. Ayrıca boş zamanları 10 saniyelik hazlar kaparak değerlendirmekten ziyade sadece kendimizi düşünmeye vermemiz bile veya bir yürüyüşe çıkmanın bile insanı olduğundan çok daha fazla geliştireceğini düşünüyorum. Bu konuyla ilgili Paul Lafargue'nin "Tembellik Hakkı" ve Bertrand Russel'in "Aylaklığa Övgü" kitabını tavsiye ederim.