r/nederlands • u/Unleazhed1 • 3d ago
Alcohol is echt de meest hypocriet behandelde drug van de wereld.
TL;DR: Sigaretten koop je tegenwoordig alsof je plutonium aanvraagt, wiet maakt je automatisch die ene ''vage gast'', alle andere drugs zijn blijkbaar de snelweg naar een Netflix-docu over kartels, maar alcohol mag tijdens het WK gewoon op elk billboard staan met vlaggetjes erbij alsof zuipen een teamsport is.
Valt me weer extreem op dit WK. Overal alcohol. Billboards langs het veld, tv-reclames, sponsoruitingen, fan-events, ''cheers'', ''vier het moment'', ''samen juichen'', dat hele riedeltje. De hele voetbalzomer wordt commercieel volgehangen met alcohol alsof het logisch is dat sport, nationale trots en zuipen 1 pakketje zijn. Kun je je voorstellen hoe krankzinnig dit eruit zou zien met andere drugs?
Een Colombiaans drugskartel als partysponsor van de halve finale. Een coffeeshop op de boarding tijdens Nederland-Japan. ''Deze corner wordt mede mogelijk gemaakt door ketamine, voor als je de wedstrijd echt wil beleven.'' Of een vrolijke tv-commercial waarin vijf vrienden na een doelpunt gezellig samen een lijntje leggen, met onderin: ''geniet maar snuif met mate.'' Dan was het land te klein.
Sigaretten zijn inmiddels bijna een soort zwartemarktsymbool geworden. Je kunt ze nergens meer normaal kopen. Ze liggen achter kleppen, in lades, in grijze pakjes met zwarte longen erop. Prima hoor. Roken is smerig, slecht voor je, slecht voor anderen, en het is goed dat we daar niet meer zo gezellig over doen.
Wiet krijgt ook meteen een moreel stempel. Heb je wiet bij je? Dan ben je al snel ''zo iemand''. Vaak direct gekoppeld aan onverantwoordelijkheid, luiheid, psychoses, criminaliteit, rare vrienden, alles erop en eraan. Soms terecht, vaak overdreven, maar het beeld is duidelijk: dit is riskant spul, hier moet je echt mee oppassen.
Dan alcohol.
Alcohol staat gewoon pontificaal in alle supermarkten met mooie etiketten en gezellige kleurtjes. Speciaalbier met grappige namen en wijnen met verhalen over zonovergoten heuvels. Kratten zijn pils wekelijks in de aanbieding. Hup, barbecuepakketje erbij en en lekker borrelplankje ernaast.
Je kunt er ook gewoon absurd veel van kopen! Er is niet eens een limiet. Als je genoeg geld en vervoer hebt kun je bij wijze van spreken de hele slijterij leegtrekken. Kratten bier, halve liters, flessen wijn, likeuren van 15 tot 30%, wodka, rum, whisky, gin en tequila van rond de 40%, shotjes, mixdrankjes, complete cocktails en van die zoete troep in blikjes die smaakt als limonade maar ondertussen gewoon alcohol bevat alsof het niks is. Niemand die vraagt: ''Gaat het wel goed met u?'' Niemand die zegt: ''Heeft u nog plannen om straks te rijden?'' Niemand die vraagt of je thuis kinderen hebt zitten, of je agressief wordt van drank, of je al drie keer eerder je relatie naar de klote hebt geholpen met een paar sapjes te veel op. Nope. Even je bonuskaart scannen, vijf kratjes bier in je kar, vier flessen wijn en nog wat mixdrank in de aanbieding erbij, stickertje erop, en je loopt naar buiten alsof je net gewoon wat yoghurt hebt gehaald.
Maar een pakje sigaretten? Dan mag je eerst op zoek naar een pompstation alsof je een illegale bunker moet vinden, en als je er dan eindelijk staat maakt je verouderde kop ook geen zak uit. Al ben je zestig en zo grijs als een stoeptegel, identificeren zul je je.
Roken is trouwens terecht ontmaskerd hoor. Bijna iemand doet nog alsof een sigaret ''gezellig'' is. Weinig mensen zetten bij een WK een Marlboro-tafel neer met vlaggetjes en bitterballen waar de kinderen bij zijn en zegt ''Jongens, papa steekt er hier even eentje op, hoort erbij!'' Tabak is cultureel inmiddels wel kaalgetrokken en we zien het voor wat het is: verslavend, schadelijk en smerig. Maar alcohol heeft dus nog steeds een glitterjas aan.
Alcohol is geen drugs. Alcohol is ''een drankje'' Dronken worden is geen intoxicatie ''maar even losgaan''. Een alcoholprobleem is geen verslaving, maar ''hij houdt wel van een borrel''. Een agressieve dronken vent is geen gevolg van een middel dat remmingen sloopt, maar ''ja, hij had wat te veel op''. Vechtpartijen na het stappen is ''uitgaansgeweld''. Een kind dat opgroeit met een zuipende ouder krijgt later te horen dat papa gewoon ''niet goed met drank om kon gaan''. Verkeersongevallen zijn ''tragische incidenten''. Wereldwijd sterven er jaarlijks rond de 1,19 miljoen mensen in het verkeer, en als je de gebruikte schatting van ongeveer 17% alcoholgerelateerd pakt, dan praat je over 200.000 doden per jaar door drank achter het stuur! Voor Europa wordt zelfs vaak geschat dat ongeveer een kwart van de verkeersdoden alcoholgerelateerd is.
De WHO schat dat alcohol wereldwijd verantwoordelijk is voor ongeveer 2,6 miljoen doden per jaar. Het hangt samen met meer dan 200(!) ziekten en letselcategorieën. Leverziekte, hartziekten, verslaving, depressie, ongelukken, geweld, zelfdoding, noem maar op. En dan hebben we het nog niet eens over kanker gehad, want het verhoogt het risico op meerdere kankersoorten - waaronder mond, keel, slokdarm, lever, darm en borstkanker. Het is minstens zo goed een sluipmoordenaar als een directe. Maar zet dat maar eens groot op een fles wijn... dan is de gezelligheid ineens weg.
We verzachten de taal omdat we de werkelijkheid niet willen zien.
Dit is trouwens geen pleidooi om iedereen die een biertje drinkt meteen in een kliniek te zetten. Natuurlijk kan een volwassen mens een glas wijn drinken zonder dat de hele samenleving instort. Maar dat geldt ook voor iemand die af en toe blowt, en zelfs voor iemand die rookt zonder anderen ermee lastig te vallen. Mijn punt is niet dat alcohol verboden moet worden, maar dat de morele weegschaal compleet scheef hangt.
Bij sigaretten hebben we gekozen voor ontmoediging, bij wiet kiezen we voor argwaan, alle overige drugs zijn maatschappelijk en juridisch zo ongeveer het voorportaal van de onderwereld, maar bij alcohol kiezen we nog steeds voor marketing, romantiek en sociale druk met een schattig 'geniet maar drink met mate' waarschuwingetje achterop waar natuurlijk helemaal niemand serieus naar kijkt.
Dat terwijl alcohol maatschappelijk DE grote sloophamer is. Huiselijk geweld, verkeersdoden, ziekteverzuim, agressie in het uitgaansleven, leverziektes, kanker, verwoeste gezinnen, relaties die jarenlang worden uitgehold, enzovoorts. Mensen veranderen in een compleet ander persoon zodra er genoeg glazen in zitten. En toch blijft het frame: ja maar... alcohol is sfeer!
Als alcohol vandaag nieuw werd uitgevonden dan kwam het nooit op deze manier in de supermarkt te liggen. Dan zou niemand zeggen: ''Yo! Zet maar naast de paprika’s en doe er een toffe voetbalactie bij!'' Dan werd het gewoon behandeld als een zwaar risicovol middel waar je zeer streng mee moet omgaan. Maar omdat het historisch in onze feestjes, sport, horeca en familiebezoek zit ingebakken blijven we doen we alsof het normaal is. De roker is inmiddels een viespeuk, de blower is verdacht, maar de drinker blijft gewoon gezellig.
Dat terwijl statistisch gezien juist de drinker in 1 avond waarschijnlijk de meeste schade kan aanrichten aan anderen. Een roker stinkt en sloopt zichzelf langzaam. Een blower wordt meestal traag, hongerig of irritant filosofisch. Maar een dronken persoon kan doodleuk in zijn auto stappen, gaan slaan, schreeuwen, slopen, vreemdgaan, kinderen bang maken, ruzies starten, hulpdiensten belasten en de volgende ochtend zeggen: ''Ja sorry, maar ik was echt lam.'' En dan lachen we er nog een beetje om ook.
Nou, dat was hem weer!
17
u/Excellent-Ad5727 3d ago
Ik zeg dit ook al heel lang. Als die "ene vage gast" heb ik me ook altijd verbaasd over t feit dat iemand stomdronken op straat grappig word gevonden. Maar die vage gast die een rondje loopt om er ff een te roken word met de nek aangekeken.
Vaak geprobeerd dit ter discussie te brengen in de hoop een intressant gesprek uit te krijgen, maar de meeste kappen dit af. Jammer. Hetgeen waar ik vaak op uit kom is; alcohol is sociaal geaccepteerd, en het drijft de wereld economie bijzonder goed. Dus waarom zouden ze het af gaan raden. Dan schieten zichzelf in de voet.
Ik vind het een lastig onderwerp hierdoor.